Iako je broj zaraženih od COVID-19 u Bosni i Hercegovini i regionu u padu, bolest je i dalje prisutna, zbog čega su prevencija i dostupna zdravstvena zaštita i dalje od ključnog značaja. Tokom pandemije romska populacija bila je posebno ugrožena zbog teških socio-ekonomskih uslova, nedostatka adekvatnog prostora za izolaciju i izraženog nepovjerenja prema vakcinaciji.
S ciljem unapređenja zdravstvene zaštite i povećanja imunizacije, Kali Sara – Romski informativni centar realizovao je projekat „Podizanje svijesti o značaju vakcinacije protiv COVID-19 sa posebnim fokusom na romske zajednice“, koji je proveden u šest gradova Federacije BiH uz finansijsku podršku USAID-a i UNICEF-a BiH.
Na početku projekta provedeno je istraživanje među 300 pripadnika romske zajednice, koje je pokazalo visok nivo nepovjerenja prema vakcinaciji, ali i da je 72 posto ispitanika imalo zdravstveno osiguranje, što je predstavljalo dobru osnovu za jačanje pristupa zdravstvenim uslugama. U septembru 2022. godine u Sarajevu je održana dvodnevna konsultativna radionica sa zdravstvenim radnicima i donosiocima odluka, s ciljem identifikacije prepreka vakcinaciji i predlaganja konkretnih mjera.
Najveća terenska aktivnost projekta bila je akcija „Dani otvorenih vrata zdravlja“, tokom koje su u Zenici, Sarajevu, Mostaru, Jajcu, Bihaću i Tuzli organizovani besplatni zdravstveni pregledi. Oko 600 građana romske nacionalnosti dobilo je primarne preglede pluća i srca, kao i savjete vezane za očuvanje zdravlja i prevenciju COVID-19.
Na završnoj konferenciji održanoj u januaru 2023. godine u Bijeljini, učesnici su istakli potrebu za boljim pristupom zdravstvenim ustanovama, kontinuiranom edukacijom o vakcinaciji, jačanjem saradnje institucija, medija i civilnog društva, te borbom protiv diskriminacije romske populacije.
Zaključeno je da projekti ovog tipa doprinose jačanju povjerenja u zdravstveni sistem i smanjenju zdravstvenih rizika u romskim zajednicama, te da je neophodno nastaviti s aktivnostima usmjerenim na prevenciju i zdravstvenu inkluziju.
