Izvršna direktorica Kali Sare-Romskog informativnog centra, Sanela Bešić učestvovala je na 21. sastanku Dijaloga Vijeća Evrope sa romskim civilnim društvom, održanom 31. marta i 1. aprila 2026. godine u Strasbourgu. Ovaj značajan međunarodni događaj okupio je organizacije civilnog društva, eksperte i predstavnike institucija iz cijele Evrope s ciljem jačanja uloge Roma i putujućih zajednica u demokratskim procesima i javnom životu.
Sastanak je održan pod nazivom „Learning, Protecting, Innovating Democracy: Roma and Travellers’ Role and Perspectives on the New Democratic Pact for Europe“, što jasno ukazuje na tri ključna pravca djelovanja – učenje, zaštitu i inoviranje demokratije. Fokus je bio na razumijevanju i unapređenju učešća Roma i putujućih zajednica u kontekstu Novog demokratskog pakta za Evropu, kao i na jačanju demokratske otpornosti kroz inkluzivne politike i aktivno građansko učešće.
Tokom uvodnog plenarnog dijela predstavljeni su osnovni principi Novog demokratskog pakta, uz naglasak na značaj ravnopravnog uključivanjae romkse zajednica u procese donošenja odluka. U nastavku programa, učesnici su kroz tematske sesije analizirali postojeće prepreke, ali i postignute rezultate u oblasti demokratskog učešća Roma i putujućih zajednica, te razmatrali ulogu jednakosti, inkluzije i raznolikosti kao temelja savremene demokratije.
Poseban segment sastanka bio je posvećen razmjeni dobrih praksi iz različitih evropskih zemalja, gdje su predstavljeni konkretni modeli participacije Roma na lokalnom i nacionalnom nivou, uključujući inicijative koje doprinose jačanju transparentnog upravljanja i aktivnog uključivanja zajednice u procese odlučivanja. Kroz paralelne radionice učesnici su imali priliku detaljnije diskutovati o ključnim temama: građanskom obrazovanju i aktivnom učešću, zaštiti od diskriminacije i anticiganizma, kao i uticaju savremenih tehnologija, posebno umjetne inteligencije, na predstavljanje Roma u digitalnom prostoru.
Drugog dana konferencije pridružili su se članovi Komiteta eksperata za pitanja Roma i putujućih zajednica (ADI-ROM). Fokus je bio na razvoju alata za unapređenje demokratskog upravljanja i političkog učešća Roma i putujućih zajednica, uključujući izradu priručnika o participaciji u javnom i političkom životu. Također je istaknuta uloga organizacija civilnog društva u implementaciji Strategije za inkluziju Roma i putujućih zajednica za period 2026–2030.
U okviru sesije posvećene implementaciji Strategije, jedna od panelistica bila je izvršna direktorica Kali Sare, Sanela Bešić, Tema panela bila je uloga organizacija civilnog društva, grassroots organizacija i zagovaračkih grupa u implementaciji Strategije za inkluziju Roma I putnika. Diskusija je obuhvatila i mehanizme za jačanje participativnog upravljanja, s ciljem osiguravanja aktivnijeg uključivanja zajednica u procese donošenja odluka.
U tom kontekstu, Sanela Bešić istaknula je važnost da Vijeće Evrope u svoj rad snažnije uključi pitanje tranzicijske pravde, naglašavajući da je ovo jedno od ključnih prioriteta za zemlje bivše Jugoslavije.
Sastanak je zaključen formulisanjem preporuka usmjerenih na jačanje uloge Roma i putujućih zajednica u demokratskim procesima, unapređenje inkluzivnih politika i osiguravanje njihove ravnopravne participacije na svim nivoima odlučivanja.
